Archiv für März 2010
Zarząd sp. z o.o. według prawa niemieckiego (Geschäftsführung einer GmbH)
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością musi, zgodnie z niemieckim prawem, mieć jedną lub więcej osób zarządzających. Paragraf 6 GmbHG mówi o tym, że taka osoba musi być osobą fizyczną, która posiada nieograniczoną zdolność do czynności prawnych. Może nią być wspólnik, jak i inna osoba, a jej ustanowienie może mieć formę umowy.
Ustawa przewiduje szeroki katalog osób, które nie mogą pełnić funkcji osoby zarządzającej, który wyróżnia m.in.: osoby, które zostały skazane za określone w ustawie czyny karalne, czy też osoby pozbawione możliwości wykonywania zawodu, jeśli przedmiot działalności spółki choćby częściowo dotyczy zabronionej działalności.
Zarząd kieruje spółką zgodnie ze wskazówkami walnego zgromadzenia oraz zgodnie z ustawą i statutem spółki. Reprezentuje on spółkę przed sądem, jak i w postępowaniu pozasądowym. Jego prawo reprezentowania spółki wobec osób trzecich jest co do zasady nieograniczone i niedające się ograniczyć. W swej działalności zarząd kieruje się zasadami zwyczajnej staranności.
Zarząd ma również wyłączną możliwość tzw. mieszanego przedstawicielstwa łącznego, które prowadzi do ustanowienia przedstawicielstwa poprzez członków zarządu łącznie albo członka zarządu wraz z prokurentem. To sprawia, że możliwe staje się udzielenie ogólnego pełnomocnictwa (Generalhandlungsvollmacht).
Więcej na temat znajdą Państwo na stronie Adwokat Niemcy.
Właściwość miejscowa sądu niemieckiego
Co do zasady w Niemczech obowiązuje zasada mówiąca, że właściwość miejscowa zależy od miejsca zamieszkania pozwanego. Pod uwagę można również brać miejsce pobytu, a jeśli nie jest ono znane, właściwość sądu rozstrzyga się w ten sposób, że ustala się ją na podstawie ostatniego znanego miejsca zamieszkania. Problemu takiego nie ma w przypadku osób prawnych – tu prawie zawsze decyduje miejsce siedziby.
Ustalenie właściwości miejscowej jest bardzo istotne, jeśli chce się np. wnieść pozew przeciwko stronie niemieckiej. Nie można wybrać dowolnego sądu, jaki np. jest bliżej granicy z Polską (często sądy berlińskie). Przy ustalaniu właściwości miejscowej ważne jest zachowanie powyższych zasad. Są od nich jednak pewne wyjątki:
- miejsce spełnienia zobowiązania – jeśli powstał spór, którego podstawą jest zobowiązanie stron, a spełnienie tego zobowiązania miało nastąpić w określonym miejscu, można zwrócić się do sądu miejscowości miejsca (nie)spełnienia zobowiązania;
- w przypadku rozwodu właściwy jest sąd miejsca, w którym małżonkowie posiadali wspólny zwykły pobyt, a w szczególnych okolicznościach sąd miejsca, w którym jeden z małżonków wraz ze wspólnymi nieletnimi dziećmi posiada pobyt zwykły. Problem rozwodu często łączy się również z pozwem o przyznanie alimentów;
- w przypadku sporów o nieruchomość właściwy może być wyłącznie sąd, w rejonie którego znajduje się ta nieruchomość. Podobnie rozwiązanie stosuje się dla sporów granicznych.
Problem rozstrzygania właściwości miejscowej, tak istotny dla prawidłowego przebiegu sprawy, jest dość skomplikowany. Pomoc niemieckiego prawnika jest tu wysoce rekomendowana.
Niemiecka Kancelaria Prawna Andreasa Martina – Berlin – Szczecin
Zasady niemieckiego prawa karnego – Die Grundsätze des deutschen Strafrechts
Niemieckie prawo karne (Strafrecht)opiera się na kilku ważnych zasadach. Oprócz powszechnie znanej, wynikającej z rzymskiej reguły nulla poena sine lege, zasady, że nie ma kary bez ustawy (nie można karać za coś, co nie jest zabronione), dla prawa niemieckiego istotne są m.in.:
- zasada pewności (oznaczoności) prawa- polegająca na tym, że przepisy prawa muszą być możliwie szczegółowo określone. Zwraca się tu uwagę m.in. na znaczenie definicji legalnych jak i zasadę państwa prawa. Obywatel musi wiedzieć, jakie skutki może spowodować jego zachowanie, co również zabezpiecza go przed samowolą państwa, np. dzięki tej zasadzie wiemy, że za kradzież batonika w Niemczech nikt nie zostanie skazany na 25 lat więzienia, nawet jeśli sędzia chciałby taką karę wymierzyć;
- zasada zakazu wstecznego działania prawa (łacińska lex retro non agit)- karę można ponieść tylko za czyn, który w momencie popełnienia był czynem karalnym. Prawo nie może działać wstecz. Od tej zasady przewiduje się jednak wyjątki, np. może to być w sytuacji, gdy nowa ustawa karna jest względniejsza dla oskarżonego;
- zasada zakazu analogii- niemieckie prawo karne materialne, w przypadku zaistnienia luk prawnych, nie przewiduje możliwości analogicznego rozpatrywania indywidualnej sprawy, jeśli byłoby to na niekorzyść oskarżonego. Zasada ta jest pochodną zasady, że nie można nikogo karać, jeśli dany czyn nie jest karalny;
- zasada zakazu kierowania się zwyczajem- w prawie niemieckim zwyczaj jest jednym ze źródeł prawa, jednak nie może być uwzględniany przy orzekaniu w sprawach karnych. Podstawą wyroku może być tylko prawo spisane. Nie zakazuje ona jednak wykładni, która będzie opierać się na zwyczaju.
Niemiecka Kancelaria Prawna Andreasa Martina – Berlin – Szczecin
Pomoc w pokryciu kosztów procesu w Niemczech
Koszty procesu, na które składają się m.in. koszty sądowe i koszty adwokackie w Niemczech mogą stanowić spory wydatek dla strony. Kto dobiega swoich praw przed niemieckim sądem, w większości przypadków sam musi ponieść pewne wydatki. Koszty te zależą od wysokości wartości przedmiotu sporu i mają charakter degresywny, tzn. proporcjonalnie malejący. Przy sporach niskiej wartości mogą one jednak stanowić równowartość, a czasem i przekraczać wartość przedmiotu sporu.
W przypadku spraw cywilnych przed sądem rejonowym czy krajowym (Amtsgericht i Landgericht) koszty procesowe muszą być pokryte, zanim sąd w ogóle zajmie się sprawą. Dzieje się tak po to, żeby zapobiec nadmiernej liczbie procesów, na wypadek jeśli, np. ktoś przeszacowywałby swoje szanse na wygraną. Jeżeli strona przeciwna przegra spór, będzie musiała pokryć koszty sądowe i koszty pomocy niemieckiego prawnika. Zdarza się jednak, że od pozwanego, który przegrał proces, nie można wyegzekwować zwrotu kosztów procesowych, np. ze względu na jego zbyt niskie dochody.
Pomoc państwa w pokryciu kosztów procesowych to realizacja jednej z najważniejszych zasad w prawie niemieckim, mówiącej o tym, że wszyscy są równi wobec prawa. Chodzi o to, by osoby, dla których proces sądowy stanowi zbyt duże obciążenie finansowe, nie rezygnowały z dobiegania swych słusznych praw.
Więcej na temat kosztów adwokackich i pomocy w pokryciu kosztów sądowych w Niemczech znajdą Państwo w kolejnych postach oraz na stronie Adwokat Niemcy.
Unieważnienie umowy w prawie niemieckim
W ostatnich postach sporo miejsca zostało poświęcone na omówienie ogólnych warunków umów, formy czynności prawnej oraz kontroli klauzul umowy w prawie niemieckim. Kolejny sposób uznania czynności prawnej między stronami za nieważną został określony w paragrafach 134 i 138 niemieckiego kodeksu cywilnego (BGB).
Paragraf 134 (Gesetzliches Verbot) zawiera zasadę, mówiącą o tym, że cała czynność prawna jest nieważna, jeśli treść tej czynności jest niezgodna z ustawowym zakazem. Zakazy zawierania pewnych umów określają dalsze ustawy, m.in. StGB. (Na marginesie warto wspomnieć, że znajduje się tu kolejny wyjątek od generalnej zasady swobody wyboru treści umów.) Jeśli jednak taka czynność prawna między stronami będzie mieć miejsce, nie odniesie ona oczekiwanego skutku i nie będzie ona wiązać stron. Nie będą z nich również dla stron wynikać żadne roszczenia.
Paragraf 138 BGB (Sittenwidriges Rechtsgeschäft; Wucher) określa sytuacje, kiedy czynności prawne są nieważne ze względu na ich niezgodność z dobrym zwyczajem. Dobry zwyczaj jest pojęciem nieścisłym (nie znajdziemy nigdzie jego definicji), a jego znaczenie określa się np. na podstawie charakteru umowy czy miejsca jej zawarcia. Dalej wymienione są okoliczności, w jakich powstanie czynności prawnej można uznać za sprzeczne ze zwyczajem. Są to w szczególności: sytuacja przymusowa strony, niedoświadczenie, brak obiektywnej oceny rzeczywistości, jeśli istnieje wyraźna i niekorzystna dysproporcja między świadczeniami stron. Katalog okoliczności nie jest jednak zamknięty i może być szerszy.
Więcej informacji na temat sposobów odstąpienia od umowy (pot. zerwania umowy) w Niemczech znajdą Państwo tu.