Koszty procesu, na które składają się m.in. koszty sądowe i koszty adwokackie w Niemczech mogą stanowić spory wydatek dla strony. Kto dobiega swoich praw przed niemieckim sądem, w większości przypadków sam musi ponieść pewne wydatki. Koszty te zależą od wysokości wartości przedmiotu sporu i mają charakter degresywny, tzn. proporcjonalnie malejący. Przy sporach niskiej wartości mogą one jednak stanowić równowartość, a czasem i przekraczać wartość przedmiotu sporu.

W przypadku spraw cywilnych przed sądem rejonowym czy krajowym (Amtsgericht i Landgericht) koszty procesowe muszą być pokryte, zanim sąd w ogóle zajmie się sprawą. Dzieje się tak po to, żeby zapobiec nadmiernej liczbie procesów, na wypadek jeśli, np. ktoś przeszacowywałby swoje szanse na wygraną. Jeżeli strona przeciwna przegra spór, będzie musiała pokryć koszty sądowe i koszty pomocy niemieckiego prawnika. Zdarza się jednak, że od pozwanego, który przegrał proces, nie można wyegzekwować zwrotu kosztów procesowych, np. ze względu na jego zbyt niskie dochody.

Pomoc państwa w pokryciu kosztów procesowych to realizacja jednej z najważniejszych zasad w prawie niemieckim, mówiącej o tym, że wszyscy są równi wobec prawa. Chodzi o to, by osoby, dla których proces sądowy stanowi zbyt duże obciążenie finansowe, nie rezygnowały z dobiegania swych słusznych praw.

Więcej na temat kosztów adwokackich i pomocy w pokryciu kosztów sądowych w Niemczech znajdą Państwo w kolejnych postach oraz na stronie Adwokat Niemcy.

W ostatnich postach sporo miejsca zostało poświęcone na omówienie ogólnych warunków umów, formy czynności prawnej oraz kontroli klauzul umowy w prawie niemieckim. Kolejny sposób uznania czynności prawnej między stronami za nieważną został określony w paragrafach 134 i 138 niemieckiego kodeksu cywilnego (BGB).

Paragraf 134 (Gesetzliches Verbot) zawiera zasadę, mówiącą o tym, że cała czynność prawna jest nieważna, jeśli treść tej czynności jest niezgodna z ustawowym zakazem. Zakazy zawierania pewnych umów określają dalsze ustawy, m.in. StGB. (Na marginesie warto wspomnieć, że znajduje się tu kolejny wyjątek od generalnej zasady swobody wyboru treści umów.) Jeśli jednak taka czynność prawna między stronami będzie mieć miejsce, nie odniesie ona oczekiwanego skutku i nie będzie ona wiązać stron. Nie będą z nich również dla stron wynikać żadne roszczenia.

Paragraf 138 BGB (Sittenwidriges Rechtsgeschäft; Wucher) określa sytuacje, kiedy czynności prawne są nieważne ze względu na ich niezgodność z dobrym zwyczajem. Dobry zwyczaj jest pojęciem nieścisłym (nie znajdziemy nigdzie jego definicji), a jego znaczenie określa się np. na podstawie charakteru umowy czy miejsca jej zawarcia. Dalej wymienione są okoliczności, w jakich powstanie czynności prawnej można uznać za sprzeczne ze zwyczajem. Są to w szczególności: sytuacja przymusowa strony, niedoświadczenie, brak obiektywnej oceny rzeczywistości, jeśli istnieje wyraźna i niekorzystna dysproporcja między świadczeniami stron. Katalog okoliczności nie jest jednak zamknięty i może być szerszy.

Więcej informacji na temat sposobów odstąpienia od umowy (pot. zerwania umowy) w Niemczech znajdą Państwo tu.

W prawie niemieckim, podobnie jak w prawie polskim, istnieje generalna zasada wolności wyboru formy danej czynności prawnej. Przykładem mogą tu być: umowa kupna- sprzedaży rzeczy ruchomych (nie- nieruchomości), najem lokalu czy umowa o dzieło. W tych przypadkach umowy można zawrzeć ustnie i nie jest konieczna forma pisemna. Ma to znaczący wpływ na wygodę obrotu gospodarczego.

Jeśli jedna strona chciałaby na podstawie zawartej ustnie umowie wnieść przeciw drugiej skargę, musiałaby udowodnić, że umowa taka miała miejsce i że strony zawarły dwa zgodne oświadczenia woli. Prawo niemieckie dopuszcza różne sposoby dowodzenia, jak np. zeznania świadków, dokumenty, ekspertyzy rzeczoznawców etc.

Niemiecki kodeks cywilny przewiduje konieczność zachowania szczególnej formy czynności prawnej tylko w niektórych przypadkach. Jest to więc odstępstwo od zasady, że strony czynności mają swobodę jej wyboru. Dzieje się tak w przypadkach czynności nieodpłatnych czy szczególnie ryzykownych. Przykładem mogą tu być:

• obietnica darowizny (obowiązkowa forma notarialna)
• umowa kupna- sprzedaży nieruchmości (również obowiązek formy notarialnej)
• poręczenie (forma pisemna) czy
• wypowiedzenie umowy o pracę (forma pismna).

Prawo niemieckie przewiduje trzy formy szczególne. Są to:

• forma notarialna
• forma pisemna
• notarialne uwierzytelnienie.

Efektem niezachowania wymaganej formy czynności prawnej może być jej nieważność czy też niespowodowanie wymaganych przez strony skutków.

Więcej informacji na stronach naszej kancelarii.

Sąd Krajowy we Frankfurcie nad Odrą jest sądem powszechnym i jest jednym z czterech w Brandenburgii. Sąd ten zajmuje się sprawami cywilnymi i karnymi, a także może być pierwszą czy też odwoławczą instancją dla orzeczeń ośmiu sądów grodzkich, leżących w jego okręgu sądowym (tj. Bad Freienwalde, Bernau, Eberswalde, Eisenhüttenstadt, Frankfurt nad Odrą, Fürstenwalde, Schwedt i Stausberg).

Sąd ten jest sądem pierwszej instancji w sprawach cywilnych rejonu swojej właściwości, jeśli wartość przedmiotu sporu przekracza kwotę 5000 euro i wyklucza się właściwość sądu grodzkiego lub jeśli sprawa dotyczy roszczenia za szkodę spowodowaną przez urzędnika.

W gestii Prezydium Sądu leży m.in. decydowanie o tym, do której z 5 karnych czy 8 cywilnych izb karnych trafi dana sprawa. Prezydium to tworzy Prezes Sądu Krajowego oraz 8 wybranych sędziów Sądu.

W całym sądzie pracuje 50 sędziów zawodowych, 276 honorowych (m.in. ławników) oraz 75 innych pracowników.

Sąd Krajowy we Frankfurcie nad Odrą prowadzi pilotażowy program sądownictwa elektronicznego. Dzięki programowi niektóre sprawy da się rozpatrzeć przez Internet, a przez to przyspieszyć całe postępowanie. Stan dzisiejszy nie przewiduje jednak możliwości takiego trybu orzekania dla każdego rodzaju spraw.

W roku 2005 otwarto nową siedzibę sądu przy Müllroser Chaussee 55 we Frankfurcie. W budynku mieści się również Amtsgericht Frankfurt/Oder. Budowla posiada 20 sal sądowych oraz bibliotekę.

Jeżeli chcą Państwo wnieść sprawę w niemieckim sądzie, pomoc niemieckiego prawnika jest niezbędna. Zapraszamy na stronę naszej kancelarii.

Landgericht Berlin (Sąd Krajowy w Berlinie) jest sądem powszechnym landu Berlin i należy do największych w Niemczech. Mieści się w aż 3 budynkach:

• większość spraw cywilnych pierwszej instancji przy am Tegler Weg 17- 21 w dzielnicy Charlottenburg- Wilmersdorf;
• również sprawy cywilne, ale drugiej instancji, dotyczące najczęściej apelacji, zażaleń, ochrony konkurencji, spraw handlowych, przy Littenstraße 12- 17 w Berlin- Mitte;
• oraz sądownictwo karne przy Turmstraße 91 w Berlin- Moabit.

Landgericht Berlin podlegają sądy niższej instancji. Są to takie sądy jak: Charlottenburg, Köpenick, Lichtenberg i Hohenschönhausen, Mitte, Neukölln, Pankow-Weißensee, Schöneberg, Spandau, Tempelhof-Kreuzberg, Tiergarten oraz Wedding.

W sprawach cywilnych Landgericht jest właściwym sądem pierwszej instancji, jeżeli wartość przedmiotu sporu przekracza 5.000 euro. Jeśli wartość ta jest mniejsza, początkowo właściwym jest Amtsgericht, a Landgericht pełniłby rolę sądu ostatniej instancji, jeśli wartość przedmiotu sporu przekraczałaby 600 euro.

Landgericht jest również instancją rozpatrującą zażalenia w sprawach spadkowych, ksiąg wieczystych i opieki. W poważniejszych sprawach karnych, jak zabójstwo, napady i inne, za które grozi kara powyżej 4 lat pozbawienia wolności, sąd ten jest sądem pierwszej instancji.

Specyfika procesu cywilnego polega na tym, że strony muszą być reprezentowane przez prawników. Jeżeli kogoś nie stać na zatrudnienie swojego przedstawiciela sądowego, może ubiegać się o pomoc finansową w tym celu.

Pomoc niemieckiego adwokata w sprawach przed Landgericht Berlin mogą uzyskać Państwo w naszej kancelarii.

W prawie niemieckim uprawniony do tego przedstawiciel wydaje oświadczenia woli, które skutki prawne łączą się nie z osobą przedstawiciela, ale z osobą reprezentowaną. Uprawnionym, czy też zobowiązanym w danym stosunku prawnym, jest więc osoba, dla której działa przedstawiciel:

§164 I BGB: “Eine Willenserklärung, die jemand innerhalb der ihm zustehenden Vertretungsmacht im Namen des Vertretenen abgibt, wirkt unmittelbar für und gegen den Vertretenen“.

Warunki ważnego przedstawicielstwa są opisane w niemieckim BGB (Bürgerliches Gesetzbuch):

• przedstawicielstwo musi być dozwolone – to niepisany warunek wg BGB, np. nie można nikogo reprezentować w przypadku zawarcia związku małżeństwa;
• przedstawicielstwo możliwe jest tylko w przypadku działania zgodnego z prawem – nie można dokonać czynu niedozwolonego w czyimś imieniu;
• przedstawiciel wydaje własne oświadczenie woli, którego skutki „przechodzą” na reprezentowanego, np. „ Jako adwokat w Niemczech, w imieniu pani Anny Kowalskiej, chciałbym złożyć następujące oświadczenie”;
• przedstawiciel musi działać w cudzym imieniu;
• przedstawiciel musi mieć wystarczające prawo reprezentowania – jest to regulowane ustawowo, np. prawo do reprezentowania dzieci przez rodziców, lub poprzez umowę.

Odpowiednia treść prawa do reprezentowania (Vertretungsmacht) jest bardzo istotna, ponieważ oświadczenia woli złożone przez przedstawiciela są tylko wtedy wiążące dla reprezentowanego, jeśli ich treść nie wykracza poza treść prawa do reprezentowania. W przeciwnym przypadku występuje problem tzw. falsus procurator.

Często stosowaną formą przedstawicielstwa w obrocie handlowym w Niemczech jest prokura (§§ 48 ff. HGB), dla której niezbędny jest wpis do rejestru handlowego oraz przedstawicielstwo handlowe (Handlungsvollmacht, § 179 BGB), które takiego wpisu nie wymaga.

Przedstawicielami są również adwokaci niemieccy.

Wypadek w Niemczech – utrata mozliwosci uzytkowania

Wypadek samaochodowy w Niemczech jest nieprzyjemnym zdarzeniem. Jesli wypadek mial miejsce w Niemczech i uczestnikiem jest Niemiec, wtedy przy uregulowaniu takiej sprawy ma rowniez zastosowanie prawo niemieckie.

Utrata mozliwosci uzytkowanie w Niemczech

W Polsce obowiazuje wedlug prawa polskiego tylko w rzadkich przypadkach tzw. utrata mozliwosci uzytkowania dla poszkodowanego pojazdu. W Niemczech wyglada to inaczej. Nie gra tutaj roli, czy samochod byl uzywany przemyslowo czy prywatnie. W obu przypadkach obowiazuje tzw utrata mozliwosci uzytkowania w Niemczech. Przeslanka jest jednak to, aby pojazd faktycznie byl nienadajacy sie do uzytku, poniewaz jest w naprawie albo zostal nabyty nowy pojazd.

W odniesieniu do czasu utraty mozliwosci uzytkowania nalezy zaznaczyc, iz czas ten czesto jest ustalany na podstawie opinii sporzadzonej przez zatrudnionego bieglego, jak rowniez na podstawie szkod pojazdu.  Utrata mozliwosci uzytkowania-pomijajac wyjatki- bedzie w normalnym przypadku pokryta w odniesieniu do czasu naprawy lub nabycia nowego pojazdu. Nie uwaza sie za czas utraty mozliwosci uzytkowania pojazdu, czasu od momentu wypadku az do naprawy, lub akceptacji przejecia kosztow przez ubezpieczyciela przeciwnika, lecz tylko czas naprawy lub nabycie nowego pojazdu. Czas ten wynosi z reguly miedzy 7 a 14 dni.

To jak wysoka jest kwota za czas utraty mozliwosci uzytkowania, ustala sie wedlug tabeli (Sanden/Danner – Tabelle)

Przy tym wyzsze kwoty sa z reguly placone za pojazdy, ktore sa drozsze i lepiej zmotoryzowane.

Rechtsanwalt A. Martin – Adwokat Niemcy

Unfall in Deutschland – Nutzungsausfall

Ein Verkehrsunfall in Deutschland ist eine unangenehme Sache. Wenn der Verkehrsunfall in Deutschland mit einem deutschen Verkehrsteilnehmer erfolgte, dann gilt für die Abwicklung auch deutsches Recht.

Nutzungsausfall in Deutschland

In Polen gibt es nach dem polnischen Recht nur in seltenen Fällen den sog. Nutzungsausfall für das beschädigte Kfz. In Deutschland ist dies anders. Es spielt keine Rolle, ob das Kfz gewerblich oder privat genutzt wird. In beiden Fällen gibt es Nutzungsausfall. Voraussetzung ist aber, dass das Kfz tatsächlich nicht nutzbar war, weil es repariert wurde oder ein neues Kfz angeschafft wurde.

In Bezug auf die Dauer des Nutzungsausfalls ist auszuführen, dass die Dauer häufig vom beauftragten Gutachter im Gutachten +über die Schäden am Kfz angegeben wird. Der Nutzungsausfall wird im Normalfall nur für die Dauer der Reparatur des Kfz oder der Wiederbeschaffung bezahlt. Es wird kein Nutzungsaufall – von Ausnahmen abgesehen – vom Unfall bis zur Reparatur oder Zusage der Kostenübernahme der gegnerischen Versicherung bezahlt, sondern nur für die Dauer der Reparatur oder der Wiederbeschaffung. Diese beträgt im Normalfall zwischen 7 und 14 Tagen.

Wie hoch die Quote pro Tag für den Nutzungsausfall ist, bestimmt sich nach einer Tabelle (Sanden/Danner – Tabelle). Dabei werden grundsätzlich höhere Quoten für Kfz gezahlt, die teuer und besser motorisiert sind.

Rechtsanwalt A. Martin – Adwokat Niemcy

Ustawodawca niemiecki ustalil charakter podatku od spadkow jako progresywny. Od kwoty wolnej nalicza sie odpowiednio wysoki podatek – im wyzsza wartosc spadku, tym wyzszy podatek. Istotne jest jednak, ze na jego wysokosc wplywa rowniez stopien pokrewienstwa- im jest ono blizsze, tym nizszy placi sie podatek (3 grupy pokrewienstwa). Wysokosc podatku okresla sie na podstawie ustawy (Erbschaftsteuergesetz).

 Od stycznia 2009r. obowiazuje w Niemczech juz nowa ustawa o spadkach, poniewaz poprzednia zostala uznana za niezgodna z niemiecka konstytucja.

Do istotnych zmian naleza m.in.:

• Kwota wolna od podatku dla malzonkow, dzieci, wnukow i zarejestrowanych partnerow zostala podwyzszona;
• Stawka podatkowa dla rodzenstwa, siostrzencow i dalszych krewnych jest wyzsza niz w poprzednio obowiazujacej ustawie;
• Dziedziczenie nieruchomosci przez malzonkow albo zarejestrowanych partnerow pozostaje nieopodatkowane, jesli nieruchomosc ta przez okres 10 lat bedzie zamieszkana przez spadkobierce;
• Dziedziczenie nieruchomosci przez dzieci albo wnukow jest rowniez wolne od podatku, jesli nieruchomosc ta przez okres 10 lat bedzie zamieszkana przez spadkobierce, o ile nieruchomosc jest mniejsza niz 200m²;
• Majatek przedsiebiorstwa i udzialy w spolce kapitalowej rowniez moga pod okreslonymi warunkami byc odziedziczone bez podlegania obowiazkowi podatkowemu.

Kwoty wolne od podatku ksztaltuja sie obecnie w Niemczech nastepujaco:

Stawki podatkowe 

Aby obliczyc kwote podatku, nalezy najpierw od kwoty spadku odliczyc kwote wolna. Reszta bedzie podlegac obowiazkowi podatkowemu.

Przykladowo: jesli dziecko dostanie w spadku 900.000 €, odlicza sie od tej wartosci kwote wolna (tu: 400.000 €), a od pozostala wartosc (tu: 500.000 €) opodatkowuje. W tym przypadku osoba bedzie musiala zaplacic 15% podatku, tj. 75.000€.

Podatek oblicza sie nastepujaco: 

Grupy podatkowe:

I grupa: malzonek, dzieci i pasierbowie, wnuki, rodzice i dziadkowie w przypadku nabycia na wypadek smierci;

II grupa:  rodzice i dziadkowie, jesli nie dziedziczyli w grupie I, rodzenstwo, siostrzency, przybrani rodzice, tescie, synowa, ziec oraz byly malzonek;

III grupa: pozostali spadkobiercy.

W sprawach spadkowych zawsze warto skorzystac z pomocy prawnika. Kancelaria prawna Andreas Martin obsluguje polskich mandantow na terenie Niemiec.

Walne zgromadzenie akcjonariuszy składa się ze wszystkich akcjonariuszy spółki akcyjnej i posiada uprawnienia odnośnie:

- decyzji dot. zmian w statucie spółki, w szczególności środków kapitałowych;

- ustalania członków rady nadzorczej;

- wyboru i odwołania przedstawicieli w radzie nadzorczej;

- udzielania absolutorium zarządowi i radzie nadzorczej;

- przyjmowania sprawozdania rocznego;

- oraz likwidacji spółki.

Co do zasady jednej akcji przypada jeden głos na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy. Zwiększenie liczby głosów (tzw. Mehrfachstimmrecht), którym nie odpowiada liczba akcji, jest traktowane jako szczególne uprawnienie i musi być przewidziane w statusie spółki. Problem uregulowany jest w Aktiengesetz (AktG).

Jeśli ustawa oraz statut spółki nie przewidują inaczej, dla ważności głosowania wymagana jest zwykła większość. W przypadku zmian w treści statutu czy likwidacji spółki wymagana jest już jednak większość ¾ głosów.

W założeniu firmy w Niemczech pomoże Państwu prawnik niemiecki- Andreas Martin

Założenie spółki akcyjnej w Niemczech

Spółka akcyjna to w Niemczech jedna z trzech typów spółek kapitałowych. Założenie spółki akcyjnej Niemcy uregulowali w Aktiengesetz (AktG). Następuje ono w trzech etapach –Vergründungsgesellschaft, Vor-AG oraz ostatecznie – powstanie spółki akcyjnej (Aktiengesellschaft).  Niezbędne jest również napisanie statutu spółki oraz rejestracja w tzw. Handelsregister.

Ustawa określa również minimalną wysokość kapitału zakładowego na 50.000 euro.

Pełen proces zakładania spółki akcyjnej jest sprawdzany przez zarząd, radę nadzorczą i osobę trzecią, którą może być np. doradca podatkowy. Wyznacza ich sąd po wysłuchaniu Izby Przemysłu i Handlu (IHK), a także zobowiązuje sprawdzających do napisania sprawozdania z kontroli. W przypadku założenia spółki w oparciu o wkłady gotówkowe sprawdzenie procesu założenia może być również dokonane przez notariusza.

Niezbędne jest następnie zarejestrowanie spółki w rejestrze handlowym. Dopiero ten krok poprzez swój konstytutywny charakter sprawia, że powstaje nowa osoba prawna. Ponieważ spółka akcyjna należy do spółek kapitałowych, zostanie ona wpisana w rozdziale B rejestru.

Adwokat w Berlinie – Niemcy